10 روش برای دوری از خطاهای شناختی

به گزارش سفر به کانادا، خطاهای شناختی یا همان سبک های پنهان تفکرمان، موجب بروز بسیاری از مسائل هیجانی در زندگی روزمره ما می شوند. باید به این نکته توجه کرد که شناسایی خطاهای شناختی و پرهیز از گرفتارشدن در دام آنها، می تواند به گونه ای چشمگیر ما را در رسیدن به آرامش روانی در روابط اجتماعی یاری دهد.

10 روش برای دوری از خطاهای شناختی

به گزارش خبرنگاران به نقل از ایسنا: به دلیل اهمیت شناسایی خطاهای شناختی و نقش مهمی که در کنترل هیجان های ما دارند، مناسب است به عمده ترین این خطاها اشاره کنیم تا با شناخت آنها بتوانیم با آگاهی بیشتر با هیجان هایمان روبه رو شویم:

1- تفکر همه یا هیچ

همه چیز را سفید یا سیاه می بینید. هر چیز کمتر از کامل، در نظر شما شکستی بی چون و چراست. برای مثال، زنی که رژیم لاغری گرفته بود، پس از خوردن یک قاشق بستنی گفت: برنامه لاغری من دود شد و به هوا رفت. با این طرز فکر به اندازه ای ناراحت شد که یک ظرف بستنی بزرگ را تا آخر نوش جان کرد.

2- تعمیم مبالغه آمیز

هر حادثه منفی، از جمله یک ناکامی شغلی را شکستی تمام عیار و پایان ناپذیر می پندارید و آن را با واژه هایی چون هرگز و همیشه توصیف می کنید. فروشنده افسرده ای در حال رانندگی بود که پرنده ای به شیشه اتومبیلش خورد. او گفت: چه بدشانسم. پرنده ها همیشه به شیشه اتومبیل من می خورند.

3- فیلتر ذهنی

تحت تأثیر حادثه ای منفی، واقعیت ها را تار می بینید. با توجه به بخشی از یک حادثه منفی، بقیه را فراموش می کنید؛ مانند چکیدن یک قطره جوهر که بشکه آبی را کدر می کند. برای مثال، به سبب برخوردتان با همکاران اداره، تشویق می شوید، اما در این میان، یکی از همکاران واژه ای نه چندان جدی در انتقاد از شما می گوید. به این ترتیب، روزهای طولانی همه گفته های مثبت را فراموش می کنید و از این انتقاد ناچیز رنج می برید.

4- بی توجهی به مسئله مثبت

با بی ارزش شمردن تجربه های مثبت، بر مهم نبودن آنها اصرار دارید. کارهای خوب خود را بی اهمیت می خوانید و می گویید: هرکسی می تواند این کارها را انجام دهد. این را بدانید که بی توجهی به مسئله مثبت، شادی زندگی را می گیرد و شما را به احساس ناشایسته بودن سوق می دهد.

5- نتیجه گیری شتاب زده

بی آنکه دلیل قانع کننده ای داشته باشید، شتاب زده نتیجه گیری می کنید. نتیجه گیری شتاب زده بر دو نوع است: الف) ذهن خوانی: بدون بررسی کافی نتیجه می گیرید که کسی در برخورد با شما واکنش منفی نشان داده است؛ ب) پیشگویی: پیش بینی می کنید که اوضاع برخلاف میل شما در جریان خواهد بود. بدون هرگونه بررسی می گویید: آبرویم خواهد رفت. از عهده انجام این کار برنخواهم آمد.

6- درشت نمایی

از یک سو درباره اهمیت مسائل و شدت اشتباه های خود مبالغه می کنید و از سوی دیگر، اهمیت جنبه های مثبت زندگی را کمتر از آنچه هست، برآورد می کنید (بی توجهی به امر مثبت). بزرگ کردن بیش از حد اشتباه ها موجب ایجاد احساس بی کفایتی در شما می شود. به هر چیز، منطقی و به اندازه خودش بها دهید و بدانید باید همیشه به رویدادهای تلخ با دیده درس آموزی نگاه کنید.

7- استدلال احساسی

فرض می کنیم احساسات منفی شما لزوماً بازتاب واقعیت ها هستند: از سوار شدن بر هواپیما وحشت دارم چون بسیار خطرناک است یا احساس بی کفایتی می کنم؛ حتما آدم بی لیاقتی هستم. به این اشتباه دچار شده ایم که بر پایه احساسات خود، استدلال و نتیجه گیری می کنیم؛ بدون اینکه دلیل قانع کننده ای داشته باشیم.

8- بایدها

توقع دارید اوضاع آنگونه که شما می خواهید و انتظار دارید، باشد. برای همین می خواهید با گفتن بایدها و نبایدها به خود برای انجام کاری انگیزه دهید؛ مانند اینکه نباید آن شیرینی را بخورم. اینگونه برخورد با مسائل در بسکمک از موقعیت ها و بسکمک افراد اغلب بی تأثیر است زیرا اینگونه بایدها سرپیچی و سر باز زدن ایجاد می کند و اشخاص تشویق می شوند که درست عکس آن عمل کنند.

9- برچسب زدن

برچسب زدن شکل حاد تفکر همه یا هیچ است. به جای گفتن اشتباه کردم به خود برچسب منفی می زنید: من بی لیاقتم. گاهی نیز اشخاص به خود برچسب احمق یا شکست خورده می زنند. این برچسب ها تجربه هایی بی فایده اند که به خشم، اضطراب، دلسردی و افت عزت نفس می انجامند. گاهی نیز به دیگران برچسب می زنید. برای مثال، وقتی کسی در مخالفت با شما حرفی می زند، او را متکبر می نامید. در این موقعیت، فضای مناسبی برای ارتباط سازنده ایجاد نمی شود.

10- شخصی سازی و سرزنش

خود را بی جهت مسئول حادثه ای می پندارید که به هیچ روی امکان کنترل آن را نداشته اید. وقتی زنی از آموزگارِ پسرش شنید که او در مدرسه خوب درس نمی خواند، با خود گفت: این نشان می دهد که مادر بدی ام. اما بهتر بود که این مادر دلایل واقعی درس نخواندن فرزندش را می جست تا به او کمک کند. شخصی سازی به احساس گناه، خجالت یا ناشایسته بودن می انجامد. بعضی نیز برعکس، دیگران یا اوضاع را علت مسائل و مسائل خود می پندارند و توجه نمی کنند که ممکن است خودشان در ایجاد گرفتاری سهم داشته باشند.

منبع: جام جم آنلاین
انتشار: 17 دی 1399 بروزرسانی: 17 دی 1399 گردآورنده: canadaro.ir شناسه مطلب: 1393

به "10 روش برای دوری از خطاهای شناختی" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "10 روش برای دوری از خطاهای شناختی"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید