الرت، کانادا: نگاهی به شمالی ترین سکونتگاه دائمی جهان
به گزارش مجله سفر به کانادا، الرت (Alert)، واقع در شمالیترین نقطه جزیره السمیر در قلمرو نوناووت کانادا، به عنوان شمالیترین سکونتگاه دائمی مسکونی در جهان شناخته میشود. این مکان منحصربهفرد که تنها 817 کیلومتر از قطب شمال فاصله دارد، بیش از آنکه یک شهر یا روستا باشد، مجموعهای از تأسیسات نظامی و علمی است که در یکی از سختترین و دورافتادهترین محیطهای کره زمین فعالیت میکند. موقعیت آن بر روی زمینهای همیشهمنجمد (پرمافراست) و در یک اکوسیستم بکر، الرت را به یک آزمایشگاه طبیعی برای مطالعه تغییرات اقلیمی و یک پاسگاه استراتژیک در منطقهای با اهمیت ژئوپلیتیکی روزافزون تبدیل کرده است.
اگر علاقمند به سفر با بهترین تور کانادا هستید با ما همراه شوید، با مجری مستقیم تور کانادا از تورنتو، مونترال و آبشار نیاگارا دیدن کنید و بهترین تجربه سفر را داشته باشید.
موقعیت جغرافیایی و انزوای شدید
الرت در منطقه قیکیقتالوک (Qikiqtaaluk) قرار گرفته و انزوای آن تقریباً کامل است. نزدیکترین منطقه مسکونی به آن، یک سکونتگاه در گرینلند است که در فاصله 540 کیلومتری جنوب آن قرار دارد و نزدیکترین شهر کانادایی بیش از 2000 کیلومتر با آن فاصله دارد. این فاصله بسیار زیاد و قرار گرفتن در عرض جغرافیایی 82 درجه شمالی، چالشهای منحصر به فردی را ایجاد کرده است؛ برای مثال، الرت به قدری به قطب شمال نزدیک است که نمیتواند به ماهوارههای ارتباطی متصل شود، زیرا مدار آنها پایینتر از خط افق قرار میگیرد.
تاریخچه: از کشتی اکتشافی تا سنگر جنگ سرد
نام «الرت» از کشتی اکتشافی بریتانیایی اچاماس الرت (HMS Alert) گرفته شده است که در زمستان سالهای 1875-1876 در نزدیکی این منطقه لنگر انداخت. تأسیس سکونتگاه مدرن به دوران پس از جنگ جهانی دوم بازمیگردد.
مأموریت اکتشافی قطب شمال بریتانیا (1875-1876)
در اواخر قرن نوزدهم، نیروی دریایی سلطنتی بریتانیا به رهبری کاپیتان جورج نارس با دو کشتی، اچاماس الرت و اچاماس دیسکاوری، مأموریتی را با هدف اصلی رسیدن به قطب شمال آغاز کرد. علیرغم ناکامی در رسیدن به قطب به دلیل شرایط سخت و شیوع بیماری اسکوربوت، این سفر با کاوش سواحل ناشناخته و رسیدن به رکورد جدید "شمالیترین نقطه" در آن زمان، دستاوردهای علمی مهمی داشت.
تأسیس پایگاه مدرن
- 1950: ایستگاه هواشناسی به عنوان بخشی از شبکه مشترک ایستگاههای هواشناسی قطب شمال (JAWS) توسط کانادا و ایالات متحده تأسیس شد.
- 1958: ایستگاه نیروهای کانادایی (CFS Alert) به عنوان یک واحد اطلاعات سیگنال (SIGINT) ساخته شد. در دوران جنگ سرد، موقعیت جغرافیایی الرت از نظر استراتژیک بسیار مهم بود، زیرا به مسکو (حدود 4000 کیلومتر) نزدیکتر بود تا به اتاوا.
آب و هوای خشن و پدیدههای قطبی
الرت دارای اقلیم تونداری قطبی است و به عنوان یک بیابان قطبی طبقهبندی میشود که آن را به یکی از سردترین و خشکترین نقاط مسکونی جهان تبدیل کرده است.
- دما: میانگین دمای سالانه حدود 18- درجه سانتیگراد است. فوریه با میانگین دمای 33.2- درجه سانتیگراد سردترین ماه سال است، در حالی که ژوئیه با میانگین دمای 3.4+ درجه سانتیگراد گرمترین ماه محسوب میشود. رکورد بالاترین دمای ثبتشده 21+ درجه سانتیگراد (ژوئیه 2019) و پایینترین دما 50- درجه سانتیگراد (فوریه 2002) بوده است.
- بارش: میانگین بارش سالانه بسیار کم و تنها حدود 154 تا 158.3 میلیمتر است. بخش عمده آن به صورت برف میبارد و سپتامبر با میانگین 33 سانتیمتر، برفیترین ماه سال است.
- شب و روز قطبی: به دلیل موقعیت بسیار شمالی، الرت پدیدههای قطبی را به شکلی طولانی تجربه میکند. خورشید نیمهشب (روشنایی 24 ساعته) از حدود 7 آوریل تا 4 سپتامبر ادامه دارد و شب قطبی (تاریکی 24 ساعته) از 14 اکتبر تا 28 فوریه به طول میانجامد.
جمعیت و ساکنان موقت: «برگزیدگان منجمد»
جمعیت رسمی الرت صفر است، زیرا هیچکس به طور دائمی در آنجا زندگی نمیکند. تمام ساکنان آن، که شامل پرسنل نیروهای مسلح کانادا، دانشمندان و کارمندان غیرنظامی هستند، به صورت موقت (معمولاً سه تا شش ماهه) در این پایگاه خدمت میکنند. این افراد به دلیل شرایط خاص مأموریتشان به «برگزیدگان منجمد» (The Frozen Chosen) شهرت دارند. امروزه حدود 55 پرسنل به صورت چرخشی در این پایگاه حضور دارند.
چالشهای مهندسی و زیستمحیطی در سرزمین یخبندان دائمی
ساخت و نگهداری یک پایگاه عملیاتی در چنین محیطی با چالشهای منحصر به فردی همراه است که گرمایش جهانی به شدت آنها را تشدید کرده است.
ساخت و ساز بر روی پرمافراست
تمام زیرساختهای پایگاه، شامل حدود 90 ساختمان، جادهها و باند فرودگاه، بر روی لایهای از پرمافراست (خاک و سنگ یخزده) بنا شدهاند که عمق آن تا 480 متر اندازهگیری شده است. چالش اصلی، جلوگیری از ذوب شدن این لایه در اثر حرارت ساختمانها است.
- تهدید گرمایش جهانی: گرمایش جهانی که در قطب شمال با سرعتی سه برابر میانگین جهانی در حال وقوع است، لایه فعال (لایهای از خاک که در تابستان ذوب میشود) را عمیقتر کرده و با ایجاد نشست و بیثباتی زمین، پایداری زیرساختها را تهدید میکند.
- راهکارهای مهندسی: برای مقابله با این مشکل، ساختمانها بر روی پایههای مرتفع یا بستری از شن و ماسه ضخیم ساخته میشوند. همچنین، در زیر برخی سازههای جدید مانند تصفیهخانه آب، کانالهای تهویهای تعبیه شده که در زمستان باز نگه داشته میشوند تا هوای سرد زمین را منجمد نگه دارد.
مدیریت پسماند و فاضلاب
در محیطی که زمین بیشتر سال یخزده است، مدیریت پسماند یک چالش بزرگ است.
- سیستم مدیریت: زبالههای احتراقپذیر فشرده و سوزانده میشوند، پسماندهای خطرناک برای دفع ایمن به جنوب کانادا منتقل میشوند و فاضلاب خانگی از طریق یک سیستم لولهکشی به بیرون هدایت میشود. فاضلاب تولیدی به یک "تراس تصفیه فاضلاب" که در سال 2010 ساخته شده، هدایت میگردد.
- خطرات زیستمحیطی: خطر اصلی، نشت آلایندهها به اکوسیستم بکر قطبی است. ذوب شدن پرمافراست میتواند مسیرهای جدیدی برای انتقال آلایندههای دفن شده به منابع آبی اطراف مانند دریاچه "دامبل" (منبع آب شیرین پایگاه) ایجاد کند.
تولید برق
تامین انرژی برای پایگاه الرت به طور کامل به ژنراتورهای دیزلی وابسته است.
- وابستگی به سوخت فسیلی: سوخت مورد نیاز این ژنراتورها، که سالانه به بیش از 2.2 میلیون لیتر میرسد، باید طی عملیاتهای هوایی پرهزینه به پایگاه منتقل شود. این وابستگی بهطور متناقضی به همان تغییرات اقلیمی که پایگاه را تهدید میکند، دامن میزند.
- انرژیهای جایگزین: در گذشته، استفاده از انرژی هستهای بررسی اما به دلایل ایمنی و هزینه کنار گذاشته شد. با این حال، استفاده از انرژی خورشیدی برای تأمین برق ایستگاههای مخابراتی دوردست با موفقیت آزمایش شده است که پتانسیل انرژیهای تجدیدپذیر را نشان میدهد.
شریان حیاتی: تدارکات و پشتیبانی لجستیکی
پشتیبانی از پایگاه یک عملیات لجستیکی هوایی بسیار دقیق و حیاتی است. فرودگاه الرت تنها شریان حیاتی پایگاه برای دریافت سوخت، غذا، تجهیزات و جابجایی پرسنل است.
- عملیات Boxtop: عملیات اصلی پشتیبانی، "عملیات Boxtop" نام دارد که توسط نیروی هوایی سلطنتی کانادا (RCAF) دو بار در سال انجام میشود.
- هواپیماها و چالشها: برای این عملیات از هواپیماهای ترابری سنگین CC-177 Globemaster III و CC-130J Hercules استفاده میشود. آب و هوای غیرقابل پیشبینی و نگهداری از باند فرودگاه شنی بر روی پرمافراست از چالشهای اصلی این عملیات است.
اهمیت دوگانه: سنگر استراتژیک و دیدهبان علمی
با ذوب شدن یخهای قطب شمال و باز شدن مسیرهای جدید کشتیرانی، اهمیت ژئوپلیتیکی این منطقه به شدت افزایش یافته است. فعالیتهای فزاینده روسیه و چین در قطب شمال، کانادا را بر آن داشته تا حضور و حاکمیت خود را در این منطقه با جدیت بیشتری دنبال کند.
1. تکامل نقش نظامی و استراتژیک (CFS Alert)
نقش اطلاعاتی الرت که در جنگ سرد کلیدی بود، امروزه تکامل یافته و بر سه محور استوار است:
- نمایش حاکمیت کانادا: حضور دائمی در شمالیترین نقطه کشور، نمادی از حاکمیت کانادا بر قطب شمال است.
- پشتیبانی از عملیات نظامی و SAR: این پایگاه قابلیتهای اطلاعات سیگنال و موقعیتیابی را برای پشتیبانی از عملیاتهای نظامی و جستجو و نجات (SAR) حفظ کرده است. پیشنهاد شده است که قابلیتهای آن برای تبدیل شدن به یک پایگاه عملیاتی خط مقدم (FOL) برای عملیات SAR و واکنش به بحرانهای زیستمحیطی گسترش یابد.
- برنامههای مدرنسازی: دولت کانادا سرمایهگذاریهای قابل توجهی را برای نوسازی پایگاه تخصیص داده است. در سال 2018، بودجهای 10 میلیون دلاری برای ارتقای سیستمهای اطفاء حریق، مخازن سوخت و ژنراتورها اختصاص یافت. در اکتبر 2022 نیز یک قرارداد بلندمدت به ارزش 122 میلیون دلار برای بهرهبرداری و نگهداری از تمامی زیرساختهای پایگاه منعقد شد. این اقدامات بخشی از استراتژی گستردهتر کانادا برای تقویت حضور و نظارت در قطب شمال است.
2. قطبنمای علمی جهان: رصدخانه دیدهبان جو جهانی (GAW)
الرت میزبان "رصدخانه دیدهبان جو جهانی دکتر نیل تریوت" است که شمالیترین ایستگاه در شبکه جهانی GAW محسوب میشود.
- هوای بکر و پسزمینه: دوری از منابع آلودگی به دانشمندان اجازه میدهد تا غلظت "پسزمینه" گازها را اندازهگیری کنند.
- تحقیقات کلیدی: تحقیقات در این رصدخانه شامل اندازهگیری دقیق گازهای گلخانهای، مطالعه آلایندههایی مانند کربن سیاه و جیوه، و پایش لایه اوزون است که دادههای حیاتی برای تحقیقات تغییرات اقلیمی فراهم میکند.
خلاصه
الرت، شمالیترین سکونتگاه دائمی جهان در کانادا، یک پایگاه دورافتاده با اهمیت دوگانه استراتژیک و علمی است. این پایگاه که نام خود را از یک کشتی اکتشافی بریتانیایی گرفته، در دوران جنگ سرد یک مرکز مهم شنود اطلاعاتی (SIGINT) بود و امروزه نقشی کلیدی در نمایش حاکمیت کانادا در قطب شمال، پشتیبانی نظامی و عملیات جستجو و نجات ایفا میکند. جمعیت موقت آن متشکل از پرسنل نظامی و دانشمندانی است که به «برگزیدگان منجمد» معروف هستند. این پایگاه با چالشهای مهندسی عظیمی به دلیل قرار گرفتن بر روی زمینهای همیشهمنجمد (پرمافراست) روبرو است که گرمایش جهانی این چالشها را تشدید کرده است. دولت کانادا با سرمایهگذاریهای چند میلیون دلاری، از جمله یک قرارداد 122 میلیون دلاری در سال 2022، به دنبال مدرنسازی زیرساختهای حیاتی آن است. در کنار نقش نظامی، الرت میزبان رصدخانه دیدهبان جو جهانی (GAW) است که دادههای حیاتی در مورد تغییرات اقلیمی فراهم میکند. الرت نمونهای برجسته از یک کانون حیاتی است که در آن چالشهای تغییرات اقلیمی، نوآوریهای مهندسی و پویاییهای ژئوپلیتیک قرن بیست و یکم به هم میرسند و آینده آن، آینده حضور کانادا در قطب شمال را شکل خواهد داد.